Hoornaar

Heb je weleens een enorme wesp gezien? Waarschijnlijk was dit een hoornaar. Deze zijn namelijk wel twee keer zo groot dan de gewone wesp. De hoornaar (Vespa crabro) behoort tot de echte wespen of papierwespen en is een van de bekendere soorten wespen in Europa. Vroeger kwam de hoornaar veel in ons land voor. Sinds de jaren ’90 nemen ze weer in aantal toe, met name in het oosten en zuiden van het land. Dit heeft te maken met de hoeveelheid bossen en zandgronden.

Hoe ziet een hoornaar eruit?

Hoornaar bouwt een nest

De hoornaar is te herkennen aan zijn roodbruin gekleurde borststuk en kop. Het achterlijf is geel met zwart gestreept. Hoornaars produceren altijd een fel geluid, maar dit is niet het enige waarmee ze opvallen. Ook z’n grootte is indrukwekkend. De koningin wordt wel zo’n 40 millimeter groot. De werksters zijn 18 tot 25 millimeter lang en de mannetjes zo’n 28 millimeter. Ondanks dat het lijkt alsof ze maar twee vleugels hebben, zijn het er toch echt vier. De achterste twee zijn alleen veel kleiner. Verder hebben hoornaars zes poten.

Zijn hoornaars gevaarlijk?

Ondanks hun luide gezoem en indrukwekkende lichaamsgrootte zijn hoornaars veel minder agressief dan andere wespen. Wel is de hoornaar een goede insectenbestrijder. Ze gaan liever af op insecten dan op zoetigheden. Dit wil niet zeggen dat hoornaars jou niet steken, wanneer ze zich bedreigd voelen. De steek is vaak pijnlijker dan die van een wesp, maar het gif is minder krachtig. Er wordt weleens gezegd dat een steek van een hoornaar een paard dood, dit is echter een fabel. De naam moordenaarswesp hebben ze puur te danken aan de manier waarop ze andere insecten doden. Als je bent gestoken, koel dan de plek en krab vooral niet. Meer informatie over de steek van de hoornaar, de symptomen en de behandeling vind je hier.

Hoe leven hoornaars?

De bevruchte koningin begint in april/mei een geschikte plaats voor het nest te zoeken. Wanneer de juiste plek gevonden is, begint ze met de bouw van het nest. Het nest bestaat uit rottend hout, wat wordt fijngekauwd en gemengd met speeksel waardoor er papierachtig bouwmateriaal ontstaat. Wanneer de koningin een paar broedcellen heeft gebouwd en daar eieren in heeft gelegd, schermt ze deze af en gaat verder met de bouw van het nest en de voeding van de larven. De werksters komen uit die eerste eieren en gaan verder met de bouw. De koningin beperkt zich nu alleen nog maar tot het leggen van eieren. Eerst worden er enkel werksters geboren. In de nazomer komen de geslachtsrijpe vrouwtjes en angelloze mannetjes. De vrouwtjes worden bevrucht en zo groeit de kolonie uit. In het najaar sterft de kolonie, op de bevruchte vrouwtjes na. Deze vrouwtjes zoeken een plek om te overwinteren en vormen de koninginnen van het jaar erna.